۰
تاریخ انتشار
سه شنبه ۱ آبان ۱۳۹۷ ساعت ۰۹:۵۱
مسعود معینی پور استاد دانشگاه باقرالعلوم(ع) به خبرگزاری رضوی گفت:

تصدی گری نهادهای دولتی عامل مخرب مردمی بودن جریان های مذهبی

تصدی گری نهادهای دولتی عامل مخرب مردمی بودن جریان های مذهبی
به گزارش سرویس فرهنگ خبرگزاری رضوی،زیارت با پای پیاده، بزرگداشتی است که از گذشته بوده و اختصاص به زمان خاصی ندارد، همان‌گونه که نقل شده، حضرت آدم هزار بار به زیارت خانه خدا رفت؛ در حالی که این مسیر را به وسیله قدم‌هایش پیمود؛ این شیوه، اختصاص به دین و فرهنگ خاصی ندارد.در دین مبین اسلام نیز، زیارت با پای پیاده، سنتی حسنه شمرده شده و سفارش بسیاری بر آن شده است. امام صادق (ع)، محبوب‌ترین وسیله تقرب بنده به خداوند را زیارت خانه او با پای پیاده دانسته و می‌فرمایند: یک حج با پای پیاده، برابر با هفتاد حج است. در این میان مردمی بودن موکب ها در این مسیر با خلوص نیت بسیار ستودنی است که نباید با برپایی موکب های دولتی ایرانی این ماهیت دستخوش تغییر شود.
مسعود معینی‏ پور عضو هیئت‏ علمی دانشگاه باقرالعلوم (ع) در گفتگو با خبرگزاری رضوی با اشاره به اینکه به عقیده من اربعین را می توان آئینی دانست که به سمت منسک می رود، گفت: منظور از منسک هم مجموعه رفتارهای مذهبی است که در بازه های مختلفی شکل می گیرد و به عرصه عمل می ر سد. منسک عموما توسط مردم عادی به وجود می آید و در یک بستر کاملا عرفی شکل می گیرد. البته باید توجه داشته باشیم بین دو نوع از عُرف تمیز قائل شویم؛ عُرف به معنای عمومی شدن توسط مردم و عُرفی شدنی که به سکولاریزم منتهی می شود. 
این مدرس و محقق جامعه‏ شناسی گفت: پیاده روی اربعین سنتی بوده که پس از واقعه کربلا رخ داده و اولین کسی هم که از زائران اربعین پذیرایی کرده حضرت امام سجاد(ع) بودند و این سنت سینه به سینه گشته تا به امروز همچنین در روایات ما از جمله  روایات امام حسن عسکری(ع) زیارت اربعین از نشانه های یک انسان مومن و شیعه نامبرده شده است.
معینی پور ادامه داد: خواص پیاده روی برای اتحاد دل ها حول محور محبت اهل بیت(ع) در چند سال اخیر بیشتر درک می شود و این خواص بین مردم بیشتر شناخته شده است لذا هر سال افراد با شوق بیشتری به این پیاده روی مشرف می شوند. یکی دیگر از دلایلی که هرساله تعداد مشتاقان حضرت بیشتر می شود شور غیرقابل وصف مردم خوش نیت و باصفار عراق در مواجه با زائران امام حسین(ع) است که این شور به قلوبی که معرف اهل بیت(ع) در آن وجود دارد منتقل می کند.
وی افزود: یکی از ویژگی های مهم اربعین مقوله عمومی و مردمی بودن آن است به این معنا که هیچ نهاد یا سازمانی در شکل گیری این پدیده دخالت ندارد و نهادهای دولتی فقط باید تسهیل کننده باشند نه دخالت کننده! سیستم دولتی باید مقدمات این حرکت بزرگ را مدیریت کند، البته در این بین باید به اربعین عراقی و ایرانی هم حواسمان باشد چون بسترهای جدید در ایران نشان داده که ما شناخت درست و خوبی از اربعین نداریم و عراقی ها در این باره از ما جلوترند. متاسفانه سیاستگذاران کشور ما چنین درکی از این تفاوت ندارند.اگر به اربعین به عنوان یک پدیده حماسی و عاطفی نگاه کنیم و نگاه تقلیل گرایانه داشته باشیم و یا اگر امر سیاسی بر امر فرهنگی و فرم بر محتوا غلبه کند یعنی به سوی عُرفی شدن و روزمره شدن اربعین رفته ایم.


معینی پور مناسک دینی جمعی ایرانی ها را مردمی و خودجوش دانست و بیان کرد: دخالت دولت ها در جریان مناسک دینی و ملی و آیینی از خلوص حرکت طبیعی، مردمی، خودجوش و بالنده می کاهد. از ویژگی مهم مناسک دینی شیعیان مانند دسته های عذاداری در مراسم عاشورا، اعتکاف و ... طبیعی و مردمی بودن است و مردم از روی علقه ای که به اهل بیت(ع) دارند وارد می شوند اما تصدی گری نهادهای دولتی  و سواستفاده از این جریان خود جوش مردمی به نفع منافع دولتی بهره بردن مشکل ساز است. نهادهای دولتی صرفا باید تسهیل کننده باشند تا ماهیت مردمی از بین نرود.
 عضو هیئت‏ علمی دانشگاه باقرالعلوم (ع) معتقد است نگاه تقلیل گرایانه به منسک اربعین و کارکردهای آن؛ حاکمیتی شدن مناسک دینی و راهپیمایی اربعین؛ خروج مناسک از ماهیت سنتی اصیل و ایجاد زمینه مدرن شدن و غلبه فرم بر محتوا؛ فردی شدن و ورود بدعت ها به مناسک و ورود خارج از چهارچوب سلیقه افراد از زمینه های عرفی شدن پدیده اربعین هستند.
این مدرس و محقق جامعه‏ شناسی ابراز کرد: خلوص مردمی بودن مناسک مذهبی سبب انسجام فرهنگی میان دولت ها می شود لذا باید دریافت که موکب های دولتی مستقر در مسیر پیاده روی زائران اربعین طبیعت مردمی بودن را بهم می زند یا به آن کمک می کند؟ اگر اداره موکب های دولتی به عهده ی دولت باشد کار بسیار اشتباهی است اما اگر به مردم واگذار شود و دولت تصدی گری نداشته باشد خلوص مردمی بودن حفظ می شود.
این استاد دانشگاه ادامه داد: ایرانی ها در این پدیده میهمان عراقی ها هستند لذا نهادهای دولتی باید به تقویت موکب های عراقی همت کنند و امکانات ویژه در اختیار آنان قرار دهند یا اگر تصمیم به برپایی موکب گرفته شد تحت نظر عراقی ها باشد و به سبک و سیاق آنان انجام شود تا شرافت میزبانی عراقی ها را به رسمیت بشناسیم.
معینی پور با اشاره به اینکه برخی موکب های ایرانی که توسط نهادی خاص در مسیر زائران اربعین برپا می شود هدفی جز تبلیغات آن ارگان خاص ندارد، گفت: در سال های گذشته متاسفانه شاهد تبلیغات به صورت بنر در این موکب ها بودیم که حس خلوص نیت زائران را از بین می برد و آنان احساس می کنند این گونه موکب ها هدفی جز مطرح شدن ندارند.
کد مطلب ۳۵۴۱۷
ارسال نظر
نام شما

آدرس ايميل شما